İnsan beyninin gelişim sürecine dair yıllardır kabul gören temel tıbbi görüşler, yürütülen yeni bir bilimsel araştırmayla kökünden sarsıldı. Daha önce beynin tek bir embriyonik hücre grubundan meydana geldiği düşünülürken, bilim insanları gelişim sürecinin en kritik evrelerinden biri olan gastrulasyon aşamasında iki ayrı hücre kümesinin ortaya çıktığını kanıtladı. Beynin ön ve arka kısımlarını oluşturmak üzere farklılaşan bu grupların, tamamen farklı genetik talimatlar ve biyolojik yollar izleyerek geliştiği saptandı.
Stanford Üniversitesi'nden gelişim biyoloğu Kyle Loh önderliğindeki ekip, bu çift yapılı gelişim modelinin yüz milyonlarca yıllık bir evrimsel geçmişe dayandığına dikkat çekiyor. Nitekim insanlarla uzak akrabalığı bulunan bazı deniz canlılarında da benzer bir sinir sistemi yapılanmasına rastlanması bu tezi güçlendiriyor. İşlevsel açıdan değerlendirildiğinde beynin arka bölümü; solunum, kalp ritmi ve uyku döngüsü gibi otomatik hayati işlevleri yönetirken; ön ve orta bölüm ise dil, mantık yürütme ve soyut düşünme gibi yüksek zihinsel süreçleri idare ediyor.
Bu önemli keşif, nörodejeneratif hastalıkların tedavisi ve kök hücre araştırmaları açısından da büyük bir çığır açma potansiyeline sahip. Araştırmacılar, elde ettikleri yeni gelişimsel haritadan yararlanarak laboratuvar ortamında insan kök hücrelerini işlevsel arka beyin motor nöronlarına dönüştürmeyi başardı. Yapılan bu teknolojik atılımın; ALS (Amyotrofik Lateral Skleroz) ve SMA (Spinal Musküler Atrofi) gibi arka beyindeki motor nöron tahribatından kaynaklanan ağır hastalıkların mekanizmalarını anlamada ve yenilikçi tedavi yöntemleri geliştirmede anahtar rol oynaması bekleniyor.
Saygın bilim dergisi Nature Neuroscience'ta yayımlanan araştırma, hem insan beyninin evrimsel haritasını yeniden çiziyor hem de gelecekteki rejeneratif tıp uygulamalarına yepyeni bir ufuk kazandırıyor.
Kaynak: TRT Haber (CaddeNews AI Derlemesi)
Yorumlar (0)
İlk yorumu siz yapın.